Eskişehir Gastronomi Derneği Başkanı (ESGASTRODER) ve Eskişehir Lokantacılar ve Kasaplar Esnaf Odası Başkan Adayı Murat Arnik, Vergi ve SGK borcu olan esnafın krediye erişiminin engellenmesine sert tepki göstererek; "Esnaf bu krediyi keyfi harcama için değil, borcunu ödemek için çekiyor. Esnafın nefes borusunu kesmeyin" çağrısında bulundu.
Eskişehir Gastronomi Derneği Başkanı ve Eskişehir Lokantacılar ve Kasaplar Esnaf Odası Başkan Adayı Murat Arnik, esnafın içinde bulunduğu finansal dar boğazı ve kredi sistemindeki tıkanıklıkları gündeme getirdi. Vergi ve SGK borcu gerekçesiyle Esnaf Kefalet Kooperatifleri üzerinden kullanılan kredilere erişimin kesilmesinin kabul edilemez olduğunu belirten Arnik, bu durumun nakit akışını kilitlediğini ve piyasa çarklarını durma noktasına getirdiğini vurguladı.
“Bu Bir Çelişki Değil, Kepenk Kapattıran Bir Uygulamadır”
Esnafın borcunu ödeyebilmek için finansmana ihtiyaç duyduğunu, ancak tam da borcu olduğu için sistem dışına itildiğini ifade eden Murat Arnik, yaşanan tabloyu şu sözlerle eleştirdi:
“Esnaf ve sanatkârlarımız ‘yandım anam’ diyor ama sesini duyan yok. Bugün yaşanan normal bir ekonomik dalgalanma değil; sahadan kopuk kararlarla oluşmuş sistemsel bir tıkanıklıktır. ‘Borcun varsa kredi yok’ anlayışı borcu bitirmiyor, aksine büyütüyor. Bu yaklaşım esnafı batırmaktan başka bir sonuç üretmez.”
“Kredi Keyfi Harcama İçin Değil, İşletmeyi Döndürmek İçindir”
Krediye erişimdeki engellemelerin mantıksız bir döngü yarattığını ifade eden Arnik, esnafın üzerindeki mali yükü şu sözlerle özetledi: “Devletimizin sübvanse ettiği, faizinin bir kısmını karşıladığı Esnaf Kefalet kredilerinde dahi; vergi borcu ya da SGK prim borcu olan esnaf krediye ulaşamıyor. Oysa esnaf bu krediyi lüks için değil; borcunu ödemek, işletmesini döndürmek, ayakta kalmak için çekiyor. “Krediye ulaşamayan esnafın sorunu her geçen gün daha da büyüyor, borçları artıyor. Bu nasıl bir çıkmazdır?”
“İpotek ve Kefile Rağmen Borcu Yoktur Şartı Engellemedir”
Esnaf Kefalet kredilerinin halihazırda ipotek ve kefil gibi ağır teminatlarla verildiğini hatırlatan Arnik, “Esnaf ve sanatkârımız kredi kullanırken ipotek veriyor, gayrimenkul teminatı gösteriyor, kefil gösteriyor. Buna rağmen bir de ‘vergi ve sigorta borcu yoktur’ şartı ile kapının kapatılması; esnafımızın elini kolunu bağlamaktan başka bir şey değildir. Bu destek değil; açıkça engellemedir.” dedi.
Sicil Affı ve Yapılandırma Çağrısı
Sistemin önünün açılması için yetkililere seslenen Murat Arnik, sahadan gelen şikayetlere değinerek, ‘’e-haciz uygulamaları esnafı şoka sokuyor, borç kadar haciz esası da gözetilmeli’’ dedi.
Konuya ilişkin çözüm önerilerini sunan Arnik, “Bir borç için esnafın tüm varlıklarına bloke konulması, ticari hayatı durduran ağır bir uygulamaya dönüşmüştür. Borç kadar haciz esası gözetilmeli; esnafın tüm hesaplarına bloke koymak ‘çalışma’ hakkını fiilen ortadan kaldırmaktadır.” dedi.
‘’Vergi ve SGK Borçları Yeniden Yapılandırılmalı’’
Vergi ve SGK borçlarının yeniden yapılandırılmasını ifade eden Arnik, Sicil affı acilen çıkarılmalı, borçlar ödenebilir bir seviyede yapılandırılmalı, esnaf nefes almalıdır. ‘Önce borcunu kapat, sonra gel’ anlayışı bitirilmelidir.” “Bu aksaklıklar düzeltilsin ki esnaf borcunu ödeyebilsin, devlet de alacağını tahsil edebilsin.” ifadelerine yer verdi.
KDV adaletsizliğine de değinen Arnik, “KDV’deki oran dengesizliği küçük esnafın belini büküyor. Üreteni ve istihdam sağlayanı ayakta tutan bir vergi sistemi kurulmadan, kayıt dışı ile mücadele de sağlıklı yürüyemez’’ şeklinde konuştu.
“Küçük Esnafın Ömrü 6 Aya Düştü”
Sahadaki acı tabloyu çarpıcı bir veriyle paylaşan Arnik, “Türkiye’de esnafın ayakta kalma süresi 6 aya düştü. İş umuduyla birikimini yatıran esnaf, artan maliyetlere dayanamayarak 6 ay içinde ya devrediyor ya kapatıyor. 20 yıllık, 30 yıllık, 50 yıllık esnaf bulmak artık zor’’ dedi.