Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Antalya NEST Kongre Merkezi’nde düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi’nin açılışında konuştu. Türkiye’nin ilk kez ev sahipliği yaptığı kongrede 111 ülkeden gelen bilim insanları ve temsilcilere seslenen Cumhurbaşkanı Erdoğan, Milli Uzay Programı kapsamında yürütülen çalışmaları anlattı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye’nin uzay alanındaki hedeflerine ilişkin, “Türkiye'yi küresel uzay ekosisteminin güçlü ve saygın aktörlerinden biri haline getirene kadar hedefimizden sapmayacağız. Biz bu yolu tek başımıza değil, işte bugün burada olduğu gibi bizimle aynı ideallere inanan dostlarımızla birlikte yürümek istiyoruz” dedi.
111 Ülkeden Katılımcı Antalya’da Buluştu
Kongrenin “daha fazla uzaya ihtiyacı var” temasıyla düzenlendiğini hatırlatan Cumhurbaşkanı Erdoğan, bilim ve teknolojideki ilerlemenin doğrudan yansıdığı en kritik alanın uzay olduğunu vurguladı. Katılımcılara hitabında şunları söyledi:
“Farklı ülkelerden kongreye iştirak eden kıymetli temsilciler, değerli Uzay Ajansı başkanları, hanımefendiler, beyefendiler, hepinizi en kalbi duygularımla, hürmetle, muhabbetle selamlıyorum. Akdeniz'in incisi güzel Antalya'mızda böylesine kapsamlı bir organizasyonda sizleri misafir etmekten büyük bir memnuniyet duyuyorum. 77. Uluslararası Uzay Kongresi vesilesiyle dünyanın 111 ülkesinden Türkiye'yi teşrif eden siz değerli dostlarımıza hoş geldiniz diyorum.”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, konuşmasını şöyle sürdürdü: “Türkiye'nin ilk kez ev sahipliği yaptığı bu büyük buluşmanın ülkelerimiz, halklarımız ve insanlığın ortak geleceği açısından hayırlara vesile olmasını temenni ediyorum. Kongrenin düzenlenmesine destek olan, bu önemli uluslararası etkinliğin icrasında emeği geçen tüm kurumlarımızı canıgönülden tebrik ediyorum.”
“Biz Daha Büyük Hedeflerin Peşinden Koşuyoruz”
İnsanlı uzay faaliyetlerinin Milli Uzay Programı’nın önemli unsurları arasında bulunduğunu belirten Erdoğan, şu ifadeleri kullandı: “Tabii burada şunun da altını çiziyorum; bizim için uzay sadece uydulardan ibaret değildir. Uzay araştırmaları ve insanlı uzay faaliyetleri de Milli Uzay Programımızın önemli unsurları arasında yer alıyor. 2024 yılında Alper Gezeravcı'yı Uluslararası Uzay İstasyonu'na göndererek Cumhuriyetimizin ilk insanlı uzay misyonunu gerçekleştirdik. Ardından Tuva Cihangir Atasever'in yörünge altı araştırma uçuşuyla mikro yerçekimi araştırmalarında yeni bir tecrübe kazandık.”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, bu görevlerin ardından daha büyük hedeflere yöneldiklerini belirterek, “Bunlar ülkemiz için son derece anlamlı ama yeterli olmayan adımlardı. Biz daha büyük hedeflerin peşinden koşuyoruz. Elde ettiğimiz bu tecrübeyi çok daha yukarılara taşımanın gayreti içindeyiz” dedi.
Ay Uzay Aracında Çevresel Test Aşaması
Ay Araştırma Programı’ndaki çalışmaları anlatan Erdoğan, şöyle konuştu: “İnşallah Türkiye, insanlı uzay çalışmalarında daha nice görevi başarıyla gerçekleştirecek; nice bilim insanını, mühendisini ve astronotunu uzaya gönderecektir. 2021 yılında açıkladığımız Milli Uzay Programımızın en heyecan verici hedeflerinden biri de Ay'dır. Bundan 5 sene önce programı açıklarken Ay'a gitme hedefi koymuş, bunu da milletimizle paylaşmıştık.”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Ay Uzay Aracı’nın üretim sürecine ilişkin şu bilgileri verdi: “Ufku dar, vizyonu sığ, muhayyilesi kıt kimi çevrelerin küçümseyici eleştirilerine muhatap olan iddiamızı hayalden çıkarıp attığımız adımlarla bugün somut bir programa dönüştürdük. Ay Araştırma Programımız kapsamında geliştirdiğimiz Ay Uzay Aracının üretim, montaj ve entegrasyon faaliyetlerini tamamladık. Şimdi sistem seviyesi çevresel testlerimizi gerçekleştiriyoruz.”
Yerlilik Oranı Yüzde 80’in Üzerinde
Ay Uzay Aracı’nın yaklaşık 3,5 ton ağırlığında olduğunu belirten Erdoğan, önceki projelerde edinilen tecrübenin bu göreve aktarıldığını söyledi: “Yaklaşık 3,5 ton ağırlığındaki Ay Uzay Aracımızın yüzde 80'inin üzerinde yerlilik oranına sahip olması bizim için ayrıca büyük bir gurur kaynağıdır. Daha da önemlisi İMECE ve Türksat 6A gibi projelerde kazandığımız mühendislik tecrübesini Ay görevimize aktarıyoruz. Yani her seferinde sıfırdan başlamıyor, bir önceki görevde kazandığımız bilgi ve tecrübeyi bir sonraki hedefimize taşıyoruz.”
Somali’de Uzay Limanı İnşaatı Başladı
Uzaya erişim hedefi kapsamında Somali ile yürütülen iş birliğine değinen Erdoğan, şunları söyledi: “Günümüzde uzayda var olmak için yalnızca uydu üretmek yetmez, uzaya erişebilmek de gerekir. Bu nedenle Milli Uzay Programımızda uzaya erişim ve uzay limanı hedefini özel bir yere koyduk. Türkiye'nin coğrafi şartlarını da dikkate alarak dost ve kardeş Somali ile uzay alanında tarihi bir iş birliğinin temellerini atıyoruz. Somali'de hayata geçireceğimiz uzay limanının inşa çalışmalarını başlattık.”
Projenin hedeflerine ilişkin Erdoğan, “Bu stratejik projenin hayata geçirilmesi için çalışmalarımızı kararlılıkla sürdürüyoruz. Projemizle Türkiye'nin uzaya erişim kapasitesini geliştirme yanında Afrika kıtasının uzay ekosisteminin gelişmesine de katkı sağlamayı hedefliyoruz” ifadelerini kullandı.
“Uzay, Önden Gidenin El Koyduğu Bir Ganimet Değildir”
Uzayın silahlandırılmasına karşı olduklarını vurgulayan Erdoğan, şöyle devam etti: “Bizim ilkemiz şudur: Uzay yarışı birkaç ülkenin kendi arasında yürüttüğü bir mücadele olamaz. Böyle olmamalı, böyle görülmemelidir. Aynı şekilde uzay, önden gidenin el koyduğu bir ganimet de değildir. Özellikle uzayı silahlandırmak ve burayı silahlanma yarışının aracı haline getirmek fevkalade yanlıştır.”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, bu konudaki değerlendirmesini şu sözlerle sürdürdü: “Dahası tehlikelidir. İnsanlığın ortak geleceğine yönelik aleni bir tehdit oluşturmaktadır. Bunun son dönemde yaygınlık kazandığını görüyor ve doğru bulmuyoruz. Türkiye olarak, uzayın imkânlarından daha fazla ülkenin yararlanmasını istiyoruz. Daha fazla ülkenin bilim üretmesini, daha fazla gencin uzay teknolojilerine erişmesini, daha fazla girişimcinin küresel uzay ekonomisine katılmasını arzu ediyoruz.”
Uluslararası iş birliğinin önemine değinen Erdoğan, “Şurası bir gerçek ki; uzay teknolojik kapasitesi ne olursa olsun bir ülkenin tek başına şekillendirebileceği bir alan olmaktan çıkmış, ortak hedefler etrafında birlikte hareket etmeyi gerektiren küresel bir alana dönüşmüştür” dedi.
Antalya Deklarasyonu İçin İmza Çağrısı
Cumhurbaşkanı Erdoğan, uzayda barış için hazırlanan Antalya Deklarasyonu’na ilişkin çağrısıyla konuşmasını sürdürdü: “Uluslararası Uzay Kongresi gibi dünyanın dört bir yanından uzman isimleri bir araya getiren bu önemli buluşmayı, ortak geleceğimizi birlikte şekillendirmek açısından son derece kıymetli buluyoruz. Uzayın geleceği aynı zamanda devletlerin, parlamentoların ve uluslararası kuruluşların ortaya koyacağı ortak irade ile şekillenecektir. Bu minvalde, uzayda barış için Antalya Deklarasyonu'nu imzalayan tüm katılımcılara teşekkür ediyor, henüz imzalamayan dostlarımızı da bu adımı atmaya davet ediyorum.”
