23.06.2018, 12:27 303

Yatay ve Dikey İlişkilerde İletişim

“Dal rüzgârı affeder ama dal kırılmıştır bir kere”

Günlük yaşam içinde birçok ilişki ağı içindeyiz. Evdeki konumumuzdan işyerindeki ilişkilere ve oradan sosyal hayatımıza taşıdığımız bağlara kadar değişkenlik arz eden iletişim sarmalındayız.

Büyük-küçük, ast-üst ilişkilerinde iletişiminde yöntemi tayin etmek kolaydır. Genelde bir üslup sorunu çıktığında o ilişkinin hukuku içerisinde değerlendirilir. Emir alan kişi, yanlış bir şey yaparsa bu saygısızlık ya da direk olarak bir itaatsizlik olarak tanımlanır. Emir veren sesini yükseltmişse, emir alan kişi ya susmayı tercih eder ya da haklı olduğu bir meselede dilini savunmaya çeker.

Ancak günlük yaşam içinde aynı zamanda yatay ilişkilerimiz de vardır. Bunlar aynı ortamda eşit mesafede olduğumuz ilişkilerdir. Arkadaşlık ve dostluk ilişkilerinin yanı sıra bir gruba ait olan kişilerin arasındaki ilişki gibi. Aile içinde çocukların anne babayla ilişkileri dikey sayılırsa çocukların birbirleriyle ilişkisi yatay bir ilişki olarak algılanabilir. Tabi burada abla-abi hiyerarşisinin gerektirdiği görevle ve rolle ilgili kısmı hariç. İşyerinde de kişiler birbirlerine karşı hiyerarşik sorumluluk alanlarının dışındaki ilişkileri yatay ilişki biçimi olarak algılanabilir. Tabii bazı kurumlarda sivil alanlarda dahi resmiyetteki hiyerarşiye göre davranıldığı da olur. Bütün bu durumlarda ilişkileri dengede tutmak kolaydır. Melih Cevdet’in şiirinde söylediği gibi, “Bayılırım şu düzenli dünyaya, kışı, yazı, baharı; gecesi gündüzü sırayla… Altta ölüler üstte diriler gel keyfim gel!” dünyasıdır bu alan.

Ne var ki hayat bundan ibaret değildir. Günlük yaşam içinde insan dostluk ilişkileri geliştirir. Hiçbir hiyerarşik bağı olmamasına rağmen insanlar az ya da çok; küçük ya da büyük sayılabilecek ve karşılığının parayla, güçle ya da başka bir statüyle değerlendirilemeyeceği ve herhangi bir bedel ödenerek karşılığını bulamayacağı paylaşımlar vardır. Paylaşılan şeylerin niteliğinin derinliği azlığı ya da çokluğuna bakılmaksızın yürekten yüreğe giden bir bağ oluşturur. Bu durum kişileri eşitlemiyorsa da kurulan bağ içerisinde bir denklik sağlar.

Bu kazanılan bağ aidiyet bağından farklı bir bağdır. Bu durumda ilişkinin mülk edinilmesi ve bir tarafın diğerine “sahip” miş gibi davranması ilişkiyi zedeler. Bu nedenle dostluk ilişkilerini sürdürmek “emir-komuta” ya da her hangi bir hiyerarşik ilişkiyi sürdürmekten çok daha fazla hassasiyet ister. Kendiliğinden davranışların hâkim olduğu bu ilişkilerde zaman zaman beklenti yüksekliği ve “ego” çarpışması çatışmalar yaratır ve dostlar aniden ‘bir ipte oynayan iki cambaza’ dönüşüverir. Çatışmaya bakış açınız ve tartışma biçiminiz aslında sizin kendinizi dostluk içerisinde sandığınız bu ilişkide bile göz ardı edilen bir hiyerarşi içinde olduğunuzu hissettirir. Bu tür tartışmalarda biri size “Ama ben daha güzelim(!) diyebilir.

Bu nedenle bu tür ilişkilerde “önce ben” demeden önce karşı tarafı yargılamadan dinlemek, hatta bize ters gelen bir şey varsa bile empati yaparak dinlemek; çatışmayı önlediği gibi anlayışımızı da derinleştirir. Sürekli olarak egosantirik biçimde kendi bakış açımızın doğruluğunu savunurken karşı tarafın bir şey ihlal ettiği yargısını uyandırmak meseleleri çözmediği gibi birlikte yol aldığınızı düşündüğünüz kişi hakkında başkalarının gözündeki iyiliğini de zedeler. Karşı tarafın savunmasına, niyetini açığa çıkarmasına rağmen siz kendi dediğinizde direniyorsanız bu kişisel bir anlayış farklılığından çıkar ve artık sizin niyetiniz o olsa da olmasa da tartışma yaptığınız kişiyi hedef haline getirir. Bu bir grup içinde yapılıyorsa o kişi sizin için tehlikelidir, sizi yanlışa sürükler, daha da ileri giderek “Aman ona uymayın! Başınıza kötü şeyler gelir “ diyerek diğerlerini koruma altına aldığınız hissiyatı yaratarak “Ben sizin ananızım, babanızım” mesajı verirsiniz.

Sonuçlar buraya geldikten sonra da “Neye niyet neye kısmet” diye afallasanız da çam devrilmiştir. İnsan olmak hakkını aramak ile haddini bilmek arasında bir yerde durur. Ast üst ya da hiyerarşik ilişkilerde hatayı yapan dışarıda kalır, ancak yatay ilişkilerde dostluklarda durum daha vahimdir. Siz emeğinizle birlikte bir gönül bağına da zarar vermiş olursunuz. Bir dostun attığı taş her zaman daha yaralayıcıdır. Dost bunu örtse bile.

“Dal rüzgârı affeder ama dal kırılmıştır bir kere”

Yorumlar (0)
11°
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 29 Mayıs 2020
İmsak 03:36
Güneş 05:26
Öğle 13:00
İkindi 16:56
Akşam 20:25
Yatsı 22:06
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 26 53
2. Başakşehir 26 53
3. Galatasaray 26 50
4. Sivasspor 26 49
5. Beşiktaş 26 44
6. Alanyaspor 26 43
7. Fenerbahçe 26 40
8. Göztepe 26 37
9. Gaziantep FK 26 32
10. Denizlispor 26 31
11. Antalyaspor 26 30
12. Gençlerbirliği 26 28
13. Kasımpaşa 26 26
14. Konyaspor 26 26
15. Malatyaspor 26 25
16. Çaykur Rizespor 26 25
17. Ankaragücü 26 23
18. Kayserispor 26 22
Takımlar O P
1. Hatayspor 28 53
2. Erzurum BB 28 47
3. Bursaspor 28 46
4. Adana Demirspor 28 45
5. Akhisar Bld.Spor 28 45
6. Fatih Karagümrük 28 43
7. Altay 28 43
8. Ümraniye 28 40
9. Giresunspor 27 38
10. Keçiörengücü 28 35
11. Balıkesirspor 28 35
12. Menemen Belediyespor 28 35
13. İstanbulspor 27 33
14. Altınordu 28 31
15. Boluspor 28 25
16. Osmanlıspor 28 24
17. Adanaspor 28 20
18. Eskişehirspor 28 17
Takımlar O P
1. Liverpool 29 82
2. Man City 28 57
3. Leicester City 29 53
4. Chelsea 29 48
5. M. United 29 45
6. Wolverhampton 29 43
7. Sheffield United 28 43
8. Tottenham 29 41
9. Arsenal 28 40
10. Burnley 29 39
11. Crystal Palace 29 39
12. Everton 29 37
13. Newcastle 29 35
14. Southampton 29 34
15. Brighton 29 29
16. West Ham 29 27
17. Watford 29 27
18. Bournemouth 29 27
19. Aston Villa 28 25
20. Norwich City 29 21
Takımlar O P
1. Barcelona 27 58
2. Real Madrid 27 56
3. Sevilla 27 47
4. Real Sociedad 27 46
5. Getafe 27 46
6. Atletico Madrid 27 45
7. Valencia 27 42
8. Villarreal 27 38
9. Granada 27 38
10. Athletic Bilbao 27 37
11. Osasuna 27 34
12. Real Betis 27 33
13. Levante 27 33
14. Deportivo Alaves 27 32
15. Real Valladolid 27 29
16. Eibar 27 27
17. Celta de Vigo 27 26
18. Mallorca 27 25
19. Leganés 27 23
20. Espanyol 27 20

Gelişmelerden Haberdar Olun

@